DA LI VAM JE POZNATO KO JE KO U SRPSKOJ PRAVOSLAVNOJ CRKVI: Znate patrijarha, ali ko su arhiepiskopi, mitropoliti i vladike i KO TU ZAPRAVO IMA VLAST? (INFO GRAFIKON)

spc

Foto: Wikipedia/Micki

Srpska pravoslavna crkva poznaje dva reda sveštenoslužitelja. Jedni se zovu monasi, a drugi sveštenici (mirski red). 

Iz neznanja ili puke neobaveštenosti tek, veliki broj Srba ne zna razliku između sveštenika i monaha.

Slično, svi znaju koje patrijarh, ali ko su zapravo episkopi, mitropoliti, vladike, đakoni… i kakav je odnos među njima, mnogo je manje poznato.

Rešavamo vam ovu nedoumicu i odgovaramo na pitanje – ko je ko u Srpskoj pravoslavnoj crkvi.

Reč monah je grčkog porekla i znači “sam”, onaj koji vodi usamljeni život.

Hrvatska predsednica se rukovala sa Vučićem, a na njenom desnom rukavu je ispisana jaka, dvosmislena poruka (VIDEO) (FOTO)

Tim imenom se nazivaju ljudi koji su se odrekli života u svetu i dali svečani zavet neporočnog života, poslušnosti i siromaštva. Monasi se ne žene i monahinje se ne udaju. Žive u muškim ili ženskim manastirima.

Monasi dobijaju poseban blagoslov Crkve, bez kojeg ne bi mogli stupiti u zajednicu sebi sličnih podvižnika (manastirsko bratstvo ili sestrinstvo). Za monahe je zajednički, i kod nas uobičajen naziv kaluđer, što znači – uvaženi starac.

Sveštenici su ljudi koji su se po završetku bogoslovije ili bogoslovskog (teološkog) fakulteta odlučili za svešteničko zvanje.  Nakon završetka školovanja, bogoslov treba najpre da se oženi i po blagoslovu nadležnog episkopa, bude rukopoložen za sveštenika.

Tada mu se dodeljuje parohija. To je određeni deo grada, selo ili neko područje u kojem on vodi brigu o svojim parohijanima. Sveštenici su u bližoj vezi sa narodom. Dok su monasi obično izolovani u manastirima kako bi se neometano posvetili molitvi, sveštenici su u stalnom kontaktu sa vernicima, vrše svete tajne – krštenje, venčanje, ispoved, pričešće, miropomazanje…

Ipak, najgrublja razlika između sveštenika i monaha koja zapada za oko običnom čoveku jeste celibat i stil života. Monasi se ne žane i nemaju porodice i samim tim potomstvo dok sveštenici imaju blagoslov da stupe u brak i dobiju decu.

NIKO NIKADA SE NIJE VOLEO KAO BEKIM I BRANKA: Njihovoj velikoj ljubavi divila se cela Jugoslavija, a onda je jedan METAK PREKINUO SVE (FOTO)

Pored celibata, monaški red ima i veća prava u okviru crkvene hijerarhije. Patrijarsi i vladike, po pravilu, ne biraju se iz svešteničkih redova. U Srpskoj Pravoslavnoj Crkvi postoji jasno određena hijerarhija koja se deli u tri grupe. Prvi stepen hijerarhije (ujedno i najviši) rezervisan je isključivo za monahe.

I Episkopski stepen (samo monasi)

Episkopski stepen sadrži u sebi punoću sveštenstva i sva prava sveštenodejstvovanja i iz njega potiču svi ostali stepeni crkvene hijerarhije. Episkopu pripada vrhovna vlast u crkvenoj upravi – pravo učenja, pastirstva i duhovnog suda. Prema tome, episkopstvo je po sebi neophodno u crkvi, i “gde episkopstva nema, nema ni crkve”.

Patrijarh

Patrijarh predstavlja titulu poglavara pravoslavnih autokefalnih crkava.Nakon Velikog raskola 1054. godine, na teritoriji Vizantijskog carstva na čelu Crkve su se nalazila četiri patrijarha – carigradski, aleksandrijski, antiohijski i jerusalimski. Nakon osnivanja samostalnih slovenskih država i davanja autokefalnosti njihovim crkvama, njihovi poglavari su takođe dobili titulu patrijarha.Danas u svetu, unutar Pravoslavne crkve, postoji devet episkopa sa činom patrijarha – carigradski, aleksandrijski, antiohijski, jerusalimski, ruski, srpski, rumunski, bugarski i gruzijski.

ZAPUŠIO JOJ USTA JEDNOM REČENICOM: Trifunović odgovorio Jeleni Milić posle napada na preminulog Glogovca

Arhiepiskop

Arhiepiskop je glavni episkop, stariji episkop, mada su svi episkopi jednaki i ravnopravni. Apostolskim pravilima se nekim od episkopa daje pravo vrhovnog nadzora nad drugima, radi pomoći u teškim situacijama.

U Srpskoj Pravoslavnoj crkvi počasnu titulu arhiepiskopa nosi patrijarh sa titulom arhiepiskop pećki, mitropolit beogradsko-karlovački i patrijarh srpski.

Osim njega, arhiepiskopsku počasnu titulu unutar svojih eparhija nosi i mitropolit crnogorsko-primorski sa titulom arhiepiskop cetinjski, mitropolit crnogorsko-primorski, zetsko-brdski i skenderijski i egzarh sveštenog trona pećkog i mitropolit dabrobosanski sa titulom arhiepiskop sarajevski, mitropolit dabrobosanski i egzarh sve Dalmacije.

Takođe, čin arhiepiskopa nosi poglavar Ohridske arhiepiskopije g Jovan VI sa titulom arhiepiskop ohridski i mitropolit skopski.

ZVANICAMA PRIREDIO ŠOK ŽIVOTA: Mlada gledala u čudu, mladoženja joj na svadbi otkrio koga STVARNO VOLI! (VIDEO)

Mitropolit

Čin mitropolita se nalazi neposredno ispod čina arhiepiskopa. Mitropolit je arhijerej jedne oblasti čije se sedište nalazi u glavnom gradu te oblasti ili pokrajine.

Trenutno ima tri mitropolita – mitropolit zagrebačko-ljubljanski Porfirije, mitropolit crnogorsko-primorski Amfilohije i mitropolit dabrobosanski Hrizostom.

Postoji još i titula mitropolita skopskog koju nosi arhiepiskop ohridski Jovan VI, poglavar Ohridske arhiepiskopije.

Episkop (vladika)

Episkop ili vladika (od grčkog “episkopos” – nadziratelj, glavni pastir stada) stara se o ustrojstvu Crkve i starešina je ne samo višem i nižem sveštenstvu, nego i svim vernicima svoje eparhije.

Episkop ima duhovnu i administrativnu upravu na jednoj određenoj teritoriji koja obuhvata lokalne opštine koje se u Pravoslavnoj crkvi zovu parohije. 

Administrativna jedinica jednog episkopa zove se obično episkopija ili eparhija.

II Prezviterski stepen (monasi i sveštenici)

Prezviterski stepen podrazumeva monahe i sveštenike koji imaju pravo da vrše crkvene službe, ali ne i da postavljaju vršioce tih službi tj. sebi ravne (to pripada episkopskoj vlasti).

III Đakonski stepen

U hijerarhiji Pravoslavne crkve postoje i crkvenoslužitelji, a to su đakoni. Oni nemaju pravo vršenja svetih tajni, nego pomažu svešteniku u toku tih obreda.Dužnost đakona i u osvih hrišćanstva je bila da pomažu apostolima, odnosno episkopima i prezviterima pri vršenju bogosluženja i u propovedanju Svetog pisma.

Služili su za agapama (trpezama ljubavi), zato su i dobili ime đakoni (grčka reč “diakonos” znači onaj koji služi).

(Dnevne.rs /Izvor: H.I.T.)